Nowa znajomość miała być zupełnie inna. Inne miejsce spotkania, inne zainteresowania, inny sposób prowadzenia rozmowy. Na początku pojawia się nadzieja: tym razem będę rozumiana, tym razem nie będę musiała zabiegać o każdy gest.
Po pewnym czasie wraca jednak znajome uczucie. Znowu czekasz na wiadomość. Ponownie tłumaczysz czyjąś obojętność zmęczeniem. Coraz częściej zastanawiasz się, co możesz zrobić lepiej, żeby druga osoba chciała zostać.
Wtedy rodzi się pytanie: dlaczego przyciągamy podobnych ludzi, chociaż pragniemy zupełnie innych relacji?
W języku duchowości mówi się czasem o lekcjach, powtarzających się doświadczeniach i spotkaniach, które mają skierować naszą uwagę na coś ważnego. Można również przyjrzeć się temu bardziej przyziemnie: własnym oczekiwaniom, granicom i temu, co uznajemy za normalne.
Obie perspektywy mogą stać się początkiem refleksji. Ważne, żeby nie zamieniły się w oskarżenie wobec siebie.
Czy naprawdę przyciągamy podobnych ludzi?
Słowo „przyciągamy” brzmi tak, jakby działała niewidzialna siła wybierająca za nas wszystkie znajomości. Tymczasem nie mamy wpływu na każdą osobę, którą spotykamy, ani na jej intencje.
Możemy natomiast przyglądać się temu, komu poświęcamy uwagę, kogo dopuszczamy bliżej i jak reagujemy, gdy relacja zaczyna nas ranić.
To istotne rozróżnienie. Spotkanie osoby nieuczciwej nie oznacza, że ją do siebie „przywołaliśmy”. Odpowiedzialność za kłamstwo, manipulację czy brak szacunku ponosi ten, kto tak postępuje.
Pytanie „dlaczego przyciągamy podobnych ludzi?” warto więc poszerzyć: co sprawia, że niektóre znajomości rozwijamy, mimo że pojawiają się w nich dobrze znane trudności?
Taka perspektywa pozostawia przestrzeń na zmianę. Nie wymaga uznania siebie za źródło cudzych zachowań.
Znajome uczucie nie zawsze oznacza dobrą relację
Wyobraź sobie dwie nowe znajomości. Pierwsza przynosi intensywne emocje: raz ogromne zainteresowanie, innym razem ciszę. Każda wiadomość staje się wydarzeniem. Trudno myśleć o czymkolwiek innym.
Druga rozwija się spokojniej. Rozmówca dotrzymuje słowa, odpisuje bez gier i nie wymaga zgadywania, czy nadal chce się spotykać.
Może się zdarzyć, że pierwszą znajomość nazwiesz „niezwykłą chemią”, a drugą uznasz za mało porywającą. Warto wtedy zapytać siebie, co właściwie budzi tak silne emocje: ciekawość człowieka czy niepewność, czy zostaniesz przez niego wybrana?
Nie każda intensywna relacja jest zła. Nie każda spokojna okaże się udana. Samo napięcie nie wystarcza jednak, żeby rozpoznać miłość.
Bliskość poznajemy także po tym, jak jesteśmy traktowani w zwyczajny dzień. Po możliwości zadania pytania, wyrażenia odmiennego zdania i powiedzenia, że coś nas zabolało.
Dlaczego przyciągamy podobnych ludzi mimo wcześniejszych rozczarowań?
Po trudnym doświadczeniu łatwo obiecać sobie: „Nigdy więcej”. Znacznie trudniej rozpoznać ten sam problem, gdy pojawia się w nowej postaci.
Poprzedni partner otwarcie ignorował twoje potrzeby. Nowa osoba mówi pięknie o trosce, ale regularnie odwołuje spotkania. Dawna przyjaciółka wymagała nieustannej uwagi. Kolejna podkreśla swoją samodzielność, a jednak obraża się za każdą odmowę.
Powtarzający się schemat nie musi oznaczać identycznych ludzi. Czasem chodzi o twoją rolę: osoby, która czeka, ratuje, ustępuje lub bierze odpowiedzialność za atmosferę między dwojgiem ludzi.
Przyjrzyj się więc nie tylko temu, jacy są inni. Zobacz również, jaka stajesz się przy nich.
Czy możesz mówić swobodnie? Odpoczywać bez poczucia winy? Mieć własne plany? A może stopniowo rezygnujesz z siebie, żeby utrzymać znajomość?
Nadzieja potrafi zasłonić to, co dzieje się dzisiaj
Czasem przywiązujemy się do możliwości bardziej niż do rzeczywistej relacji.
Widzimy czyjąś wrażliwość i myślimy, że przy większej cierpliwości zniknie chłód. Pamiętamy piękny początek i wierzymy, że wystarczy jeszcze trochę poczekać, aby wrócił. Słyszymy obietnicę zmiany i traktujemy ją jak zmianę już dokonaną.
Nadzieja ma ogromną wartość. Potrzebuje jednak kontaktu z faktami.
Wyobraź sobie, że bliska przyjaciółka opisuje ci dokładnie taką samą znajomość. Te same zachowania, te same usprawiedliwienia, te same miesiące oczekiwania. Co zwróciłoby twoją uwagę?
Nie chodzi o natychmiastowe przekreślanie człowieka po jednym błędzie. Warto jednak odróżniać pojedyncze potknięcie od sytuacji, która powtarza się mimo rozmów i obietnic.
Pytanie „jak mogłoby być?” dobrze uzupełnić drugim: „jak jest teraz?”.
Czy powracające relacje są lekcją od losu?
W duchowej interpretacji podobne doświadczenia bywają nazywane lekcjami. Dla niektórych osób taka myśl jest pomocna: pozwala zobaczyć możliwość rozwoju tam, gdzie wcześniej było wyłącznie rozczarowanie.
Można potraktować ją jako metaforę. Być może kolejna trudna znajomość skłania cię do nazwania potrzeb, których wcześniej się wstydziłaś. Być może po raz pierwszy zauważasz, jak wiele oddajesz w zamian za niewielką uwagę.
Nie wynika z tego jednak, że cierpienie było konieczne ani że ktoś został przysłany, żeby cię zranić.
Nie musisz pozostawać w bolesnej relacji, aby „przerobić lekcję”. Czasem najważniejszym krokiem jest odejście, odmowa albo przyjęcie pomocy.
Rozważania o losie rozwijam także w artykule „Czy przeznaczenie istnieje?”. Pytanie o większy plan warto łączyć z pytaniem o własne wybory i dostępne możliwości.
Dlaczego przyciągamy podobnych ludzi, kiedy trudno nam odmawiać?
Granice najłatwiej dostrzec w konkretnych sytuacjach.
Nie chcesz rozmawiać późno w nocy, ale odbierasz z obawy przed pretensjami. Potrzebujesz czasu do namysłu, lecz zgadzasz się od razu. Coś cię rani, jednak milczysz, żeby nie zostać uznaną za przewrażliwioną.
Każda taka sytuacja może wydawać się drobna. Z czasem tworzą jednak sposób funkcjonowania relacji, w którym twoje potrzeby stale ustępują.
Granica nie musi przybierać formy ostrego ultimatum. Może brzmieć spokojnie: „Dzisiaj nie mogę”, „Potrzebuję odpowiedzi do piątku”, „Nie odpowiada mi taki sposób rozmowy”.
Ważna jest również reakcja drugiej osoby. Czy próbuje zrozumieć i dopuszcza kompromis? A może karze cię ciszą, wyśmiewa albo wymusza poczucie winy?
To właśnie w takich chwilach dowiadujemy się o relacji więcej niż podczas najpiękniejszych deklaracji.
Jak rozpoznać powtarzający się schemat?
Wybierz kilka ważnych znajomości i zastanów się, co je łączyło. Nie szukaj identycznych cech charakteru. Przyjrzyj się przebiegowi relacji.
Jak wyglądał początek? Kiedy pojawił się pierwszy dyskomfort? Co wtedy sobie tłumaczyłaś? Jak reagowałaś na rozczarowanie?
Możesz zapisać trzy proste zdania:
- „Najczęściej czułam się…”.
- „Obawiałam się powiedzieć…”.
- „Zostawałam, ponieważ miałam nadzieję, że…”.
Takie notatki nie służą wystawianiu sobie oceny. Pomagają zauważyć to, co wcześniej ginęło w szczegółach poszczególnych historii.
Być może odkryjesz, że wybierasz bardzo różnych ludzi, ale w każdej relacji próbujesz zasłużyć na zainteresowanie. Albo że szybko przejmujesz cudze problemy i dopiero później zauważasz własne zmęczenie.
Nazwanie tego nie rozwiązuje wszystkiego. Pozwala jednak wcześniej rozpoznać moment, w którym znów zaczynasz działać znajomym sposobem.
Co możemy zmienić w nowych znajomościach?
Zmiana może zacząć się od tempa.
Nie musisz od razu wiedzieć, czy spotkana osoba jest kimś wyjątkowym. Możesz pozwolić, aby poznawanie trwało, a zaufanie rosło wraz z doświadczeniem.
Zwracaj uwagę na zgodność słów i działań. Obserwuj, jak ktoś traktuje odmowę, rozczarowanie i różnicę zdań. Zostaw miejsce na swoje przyjaźnie, odpoczynek i obowiązki.
Warto również wyraźnie mówić o potrzebach, zanim nagromadzi się żal. Druga osoba nie zawsze potrafi domyślić się, co przeżywasz.
Zmiana nie polega na osiągnięciu takiej doskonałości, która zagwarantuje wyłącznie dobre spotkania. Nadal możesz się pomylić, zaufać zbyt szybko lub czegoś nie zauważyć.
Różnica może polegać na tym, że wcześniej zareagujesz. Potraktujesz własny dyskomfort poważnie i nie będziesz miesiącami przekonywać siebie, że nie masz prawa go odczuwać.
Nie każda relacja wymaga zasługiwania na miłość
Pytanie „dlaczego przyciągamy podobnych ludzi?” często skrywa inne: „Dlaczego znowu nie zostałam potraktowana tak, jak potrzebowałam?”.
W tym pytaniu jest smutek. Warto go usłyszeć, zanim zaczniemy szukać kolejnych lekcji, znaków i wyjaśnień.
Masz prawo pragnąć wzajemności. Nie musisz udowadniać swojej wartości niekończącą się cierpliwością. Czyjaś niezdolność do bliskości nie jest miarą tego, jak bardzo zasługujesz na miłość.
Dobra relacja również wymaga rozmów i pracy. Powinno jednak istnieć w niej miejsce dla obu osób: ich granic, słabości, potrzeb i marzeń.
Być może nowy rozdział zacznie się bez wielkiego znaku. Od chwili, w której zauważysz znajomy schemat i powiesz sobie: „Tym razem mogę odpowiedzieć inaczej”.
Nie zmienisz w ten sposób całej przeszłości. Możesz jednak zrobić miejsce na przyszłość, w której będziesz bliżej innych, pozostając jednocześnie blisko siebie.
Przeczytaj również – Dlaczego wracamy do ludzi, którzy nas zranili jak nauczyć się mówić «nie» bez poczucia winy?
Zapraszam do Biblioteki Lustra losu Droga do własnego sukcesu